- (4398 రోజుల మైలురాయి వెనుక ఉన్న అసలు కథ)
భారత రాజకీయాల్లో నాయకులు అనేక మంది వచ్చారు. ప్రధానమంత్రులు కూడా అనేక మంది అయ్యారు. కాగా ప్రజల తీర్పుతో వరుసగా దశాబ్దానికి పైగా జాతీయ రాజకీయాల కేంద్రబిందువుగా నిలిచిన నాయకులు చాలా అరుదు. ప్రధానమంత్రి శ్రీ నరేంద్ర మోదీ జీ 4398 రోజుల పాలన పూర్తి చేసి, జవహర్లాల్ నెహ్రూ వరుస పాలనా కాల రికార్డును అధిగమించిన వేళ ఈ చర్చ మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. ఇది రోజుల లెక్క గురించి మాత్రమే కాదు. ప్రజలు పదేపదే వ్యక్తం చేసిన విశ్వాసం గురించి.
దేశం ఎంచుకున్న దిశ గురించి. ఒక నాయకత్వంపై సమాజం ఉంచిన నమ్మకం గురించి. ప్రజాస్వామ్యంలో ఎన్నికలు ప్రభుత్వాలను మాత్రమే ఎన్నుకోవు. దేశ భవిష్యత్తుపై ప్రజల ఆలోచనలను కూడా వ్యక్తం చేస్తాయి. ఒకసారి అవకాశం ఇవ్వడం ఒక విషయం. రెండోసారి బాధ్యత అప్పగించడం మరో విషయం. మూడోసారి కూడా అదే నాయకత్వానికి అండగా నిలవడం పూర్తిగా భిన్నమైన విషయం. భారతదేశం వంటి వైవిధ్యభరిత దేశంలో ఇది చిన్న విషయం కాదు. 2014, 2019, 2024 ఎన్నికల తీర్పులను ఈ నేపథ్యంలోనే చూడాలి.
స్వతంత్రం వచ్చినప్పుడు భారతదేశం ముందున్న ప్రధాన కర్తవ్యం దేశ నిర్మాణం. కొత్తగా ఏర్పడిన దేశానికి రాజకీయ స్థిరత్వం అవసరం. ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలకు పునాదులు అవసరం. అభివృద్ధికి మార్గదర్శనం అవసరం. ఆ కాలం అవసరాలు ఆ విధంగా ఉన్నాయి. నేటి భారత్ పరిస్థితులు వేరు. ప్రపంచ పోటీ తీవ్రమైంది. సాంకేతిక మార్పులు వేగం పుంజుకున్నాయి. దేశాల మధ్య పోటీ కొత్త రూపం దాల్చింది. ప్రజల ఆశలు కూడా విస్తరించాయి.
ఈ పరిస్థితుల్లో దేశాన్ని మరింత శక్తివంతంగా, సమర్థంగా, ఆత్మవిశ్వాసంతో కూడిన దేశంగా తీర్చిదిద్దే బాధ్యత ముందుకు వచ్చింది. మోదీ జీ నాయకత్వం చేపట్టిన సమయంలో దేశ రాజకీయ వాతావరణం ప్రత్యేక పరిస్థితులను ఎదుర్కొంటోంది. అవినీతి ఆరోపణలు జాతీయ చర్చలో ప్రధాన స్థానంలో నిలిచాయి. భారీ కుంభకోణాలపై ప్రజల్లో ఆగ్రహం కనిపించింది. నిర్ణయాల ఆలస్యం అభివృద్ధి వేగంపై ప్రభావం చూపుతోందనే అభిప్రాయం వినిపించింది.
పరిపాలనా వ్యవస్థ మరింత చురుకుగా పనిచేయాలనే ఆకాంక్ష పెరిగింది. 2014 ఎన్నికల తీర్పు ఆ మార్పు కోరికకు అద్దం పట్టింది. 2019 ఎన్నికల ఫలితం మరో సందేశాన్ని ఇచ్చింది. ప్రారంభమైన మార్పు కొనసాగాలని ప్రజలు భావించారు. 2024లో ఆ విశ్వాసం మరోసారి బలపడింది. వరుసగా మూడు సాధారణ ఎన్నికలలో ప్రజల అండ లభించడం వెనుక ఉన్న రాజకీయ అర్థం ఇదే. దేశం సరైన దిశలో కదులుతోందనే భావన సమాజంలోని విస్తృత వర్గాలలో బలపడింది.
గత పన్నెండేళ్లలో దేశవ్యాప్తంగా మౌలిక వసతుల రంగంలో గణనీయమైన మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. జాతీయ రహదారుల విస్తరణ వేగం పెరిగింది. రైల్వే ఆధునికీకరణకు కొత్త ఊపు వచ్చింది. వందే భారత్ రైళ్లు కొత్త భారత చిత్రాన్ని ప్రతిబింబించాయి. విమానాశ్రయాల సంఖ్య పెరిగింది. గ్రామీణ ప్రాంతాలకు మౌలిక సదుపాయాలు చేరాయి.
అభివృద్ధి ప్రధాన నగరాలకే పరిమితమనే భావన క్రమంగా మారింది. డిజిటల్ రంగంలో జరిగిన మార్పులు మరింత విశేషమైనవి. యూపీఐ ప్రపంచ స్థాయిలో గుర్తింపు పొందింది. కోట్లాది కుటుంబాలు బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థతో చేరాయి. ప్రభుత్వ సేవలు ప్రజలకు మరింత చేరువయ్యాయి. సంక్షేమ పథకాల అమలులో కొత్త పారదర్శకత కనిపించింది. సాంకేతికత ప్రభుత్వ పాలనలో భాగమైంది. ప్రజల దైనందిన జీవితంలో భాగమైంది.
ఆర్థిక రంగంలో కూడా కొత్త దిశ కనిపించింది. స్టార్టప్ల సంఖ్య పెరిగింది. తయారీ రంగంపై దృష్టి కేంద్రీకృతమైంది. సెమీకండక్టర్ రంగంలో పెట్టుబడులు ఆకర్షించేందుకు చర్యలు ప్రారంభమయ్యాయి. స్వయం సమృద్ధి లక్ష్యానికి కొత్త ప్రాధాన్యం లభించింది. ప్రపంచ సరఫరా గొలుసుల్లో భారత్ స్థానం బలపడాలనే ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయి.
ప్రపంచ వేదికపై భారత్ స్వరం కూడా మరింత బలంగా వినిపించడం ప్రారంభమైంది. జీ-20 అధ్యక్షత భారత సత్తాను ప్రపంచానికి పరిచయం చేసింది. గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల సమస్యలను ముందుకు తీసుకురావడంలో భారత్ చురుకైన పాత్ర పోషించింది. అంతర్జాతీయ చర్చల్లో భారత అభిప్రాయానికి ప్రాధాన్యం పెరిగింది. దేశంలో కొత్త ఆత్మవిశ్వాసం కనిపించిందనే అభిప్రాయం విస్తృతంగా వినిపించింది.
ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రశ్నలు సహజం. విమర్శలు కూడా సహజం. ఉపాధి, వ్యవసాయం, ఆదాయ వ్యత్యాసాలు, ప్రాంతీయ అభివృద్ధి వంటి అంశాలపై చర్చ కొనసాగుతోంది. ఈ చర్చలు కొనసాగడం ప్రజాస్వామ్య బలానికి నిదర్శనం. అదే సమయంలో గత దశాబ్దంలో దేశం చూసిన మార్పులను కూడా విస్తృతంగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉంది. మోదీ జీ రాజకీయ ప్రయాణంలో ప్రధాన బలం ప్రజలతో ఏర్పడిన అనుబంధం. భారతదేశం వంటి దేశంలో పార్టీ బలం మాత్రమే దీర్ఘకాల రాజకీయ స్థిరత్వాన్ని ఇవ్వదు. ప్రజల నమ్మకం అవసరం. భవిష్యత్తుపై ఆశ అవసరం.
దేశం మరింత ముందుకు సాగుతుందనే విశ్వాసం అవసరం. ఈ అంశాలే వరుస ఎన్నికలలో ప్రతిఫలించాయి. చరిత్ర ప్రతి నాయకుడికి ఒకే విధమైన బాధ్యత ఇవ్వదు. కొందరికి దేశ నిర్మాణం చేసే అవకాశం లభిస్తుంది. మరికొందరికి దేశాన్ని కొత్త శిఖరాల వైపు నడిపించే బాధ్యత లభిస్తుంది. ఆధునిక భారత రాజకీయ చర్చలో మోదీ జీ పేరు రెండో దశతో ముడిపడి కనిపిస్తోంది. ఆయన మద్దతుదారులు కూడా ఈ కోణంలోనే ఆయన ప్రయాణాన్ని చూస్తున్నారు. 4398 రోజుల ఈ మైలురాయి వెనుక ఉన్న అసలు కథ ఇదే.
ఇది అధికారంలో గడిచిన కాలం గురించి మాత్రమే కాదు. ప్రజలు వ్యక్తం చేసిన విశ్వాసం గురించి. దేశ దిశ గురించి. కొత్త భారత ఆశల గురించి. భవిష్యత్తుపై సామూహిక నమ్మకం గురించి. రికార్డులు మారుతాయి. సంఖ్యలు మారుతాయి. రాజకీయ పరిస్థితులు కూడా మారుతాయి. కాగా ఒక కాలాన్ని ప్రభావితం చేసిన నాయకత్వం గురించి చర్చ కొనసాగుతూనే ఉంటుంది. ఆ కోణంలో చూస్తే మోదీ జీ 4398 రోజుల పాలన ఒక మైలురాయి మాత్రమే కాదు. ఆధునిక భారత రాజకీయ చరిత్రలో ప్రత్యేక స్థానాన్ని సంపాదించిన అధ్యాయం.
- డాక్టర్ వకుళాభరణం కృష్ణ మోహన్ రావు
మాజీ ఛైర్మన్, తెలంగాణ బీసీ కమిషన్